Yazar Portal | Turkiye Interaktif Kose Yazarı Gazetesi

Yörük Kültürünü Yaşatan Burdurlu Üç Usta


02 Mayıs 2014 00:00

Yorum Yapılmamış

Teke yöresinin başkenti Burdur’un, merkeze bağlı Aziziye köyünde Şükrü Acar, Kabak kemaneyle Yörük kültürünü yaşatmaya devam ediyor:

1- Yörüklerin yaşadığı Aziziye köyünde doğup büyüyen Şükrü Acar, askerden geldikten sonra müzikle uğraşma kararı alıyor. Köyde daha önce sıkça çalınan ancak son dönemde unutulmaya başlanan kabak kemaneyi yaşatmak isteyen Acar, bu enstrümanı evinin önünde oluşturduğu küçük bir mekânda yaparak, isteyenlere hediye olarak veriyor.

Şükrü Acar bu konuda yaptığı açıklamada; köyde yaşayanların 15-20 yıl öncesine kadar yaylalara göç ederek, çadırlarda kaldıklarını ancak bu geleneğin zamanla yok olduğunu anlatıyor. Kendisinin de yaklaşık 20 yıldır kabak kemane yaparak Yörük kültürünü yaşatmaya çalıştığını belirten Acar, köy halkının da bundan mutlu olduğunu söylüyor.

Şükrü Acar, eskiden köylerinde çeşitli eğlenceler düzenlendiğini ve orta oyunları oynandığını hatırlatarak, bu tarz kültürel etkinliklerde kabak kemanenin sıkça kullanıldığını ifade ediyor. Acar;”Şimdi gençler gitara, saza yöneliyor. Teknoloji maalesef eski kültürleri yok ediyor. Şimdi kabak kemaneye yönelen az. Ben Yörük kültürünün yaşatılmasını istiyorum. Bunun için de yaptığım kabak kemaneleri isteyen herkese veriyorum. İsteyen herkesin enstrümanı çalmasını istiyorum” şeklinde konuşuyor.

Burdur’un merkeze bağlı Aziziye köyünde yaşayan Şükrü Acar, kabak kemaneden önce köyde, telleri bağırsaktan yapılan ”oyma tahta kemane” bulunduğunu, daha sonra telleri metalden yapılan kabak kemanenin üretilmeye başlandığını belirtiyor. Aziziye köyü muhtarı Mehmet Ali Akman ise,385 haneli köyde 703 kişinin yaşadığını ve bu kişilerin büyük çoğunluğunun Yörük olduğunu ifade ediyor. Çok eskiden köye gelenlerin çeşmelerin yakınlarında çadır kurarak bölgeye yerleştiğini aktaran Akman; ”Köyümüz ilk başta 15 Yörük çadırıyla kurulmuş. O zamanlar

kültürümüz, güzel bir şekilde yaşatılıyormuş. Oyma tahta kemane kullanılıyormuş. Sonra zamanla kabak kemane kullanılmaya başlanmış. Şimdi köyümüzde Şükrü amca dışında kabak kemane yapan yok. Onun sayesinde bu eski kültürü ayakta tutmaya çalışıyoruz” diye konuşuyor.(Yenigün Gazetesi,Burdur,13 Şubat 2014)

2- Burdur’lu sanatçı Süleyman Yakan, unutulmaya yüz tutmuş Burdur türkülerini yaşatmak için elinden geleni yapıyor. Türkülerin miras gibi ustadan ustaya geçtiğini dile getiren Kozluca’lı Süleyman Yakan, ilkokuldan sonra  bağlamaya merak sardığını, bağlamayı meslek olarak değil de sevdiği için çaldığını ve bağlama konusunda zaman içerisinde kendini geliştirdiğini söylüyor. Bağlama çalmayı zamanın ustalarından öğrendiğini söyleyen Süleyman Yakan;”O günden bugüne düğünlerde, konserlerde söylemeye devam ediyorum. Yöremizin türkülerini genelde alttan yetişmiş eski sanatçılar söylüyor.

Yörenin dilini iyi bildikleri için eski sanatçılardan yöresel türkülerimiz daha çok isteniyor” şeklinde konuşuyor.(Ses-15 Gazetesi, Bucak-Burdur,04 Nisan 2014)

3- Yörük kültürünün vazgeçilmez enstrümanlarından curayı babasından öğrenen, Burdurlu Sabri Özdemir, çaldığı türkülerin Yörük kültürünü yansıtan eserler olduğunu söyledi. Aslen Kozağacı köyünden olduğunu ve uzun yıllar Burdur merkezde ikamet ettiğini belirten cura üstadı Sabri Özdemir; “Bu curaya çocukluğumda başladım.

Babam çalardı, ağabeylerim çalardı, ben çalıyorum, oğlanlar çalıyor. Aşağı yukarı 13-14 kişi çalıyor ailem içerisinde. Ben bunu sürekli çalmadım. Bir ara 10 sene kadar bıraktım. Bazen bir iki uzun hava, başımızdan geçen hadiselerden… Kozağacı’nın eski Yörüklerimizin kaynaklarından acıklı türküleri söylüyoruz” dedi. Yazılan türkülerin etkileyici olaylar üzerine yazıldığını söyleyen Özdemir; “Köyde ölümler oluyor, gurbete

gitmeler oluyor, askere gidip gelmeler oluyor. 1915’te eşi askere gittiğinde nenenin biri, gidip gelmeyenler için yazmış ‘Ayaylam’ diyor, senin ne dumanlı başın var diyor, Keklik öter al kınalı taşın var diyor. Yani böyle bir ağıt yakıyor. Ondan duyanlar söylemeye devam ediyor” şeklinde konuştu. 75 yaşına gelen Özdemir hala çalmaya devam ediyor. (Kadir Çelik, Çağdaş Burdur Gazetesi, 02 Nisan 2014)

Okunma Sayısı: 81

Yazarın Diğer Yazıları

Tekirdağ Yeni İnan Gazetesinde Cahide Ulaş Aytar’ın Sanat Sayfası

Tekirdağ ilimiz merkezinde günlük yayınlanan, rahmetli Cahit Çelebi dostumun yayınını sürdürdüğü Tekirdağ Yeni İnan Gazetesi...

Şanlıurfa Dergisi

Şanlıurfa’dan “Şurkav Şanlıurfa” Dergisinin 16. sayısı masamda. Aylık olarak okurlarının karşısına çıkan, çıkarılan “Şurkav Şanlıurfa”...

Ahmet Tufan Şentürk’ün Anlatım Zenginliği

Güçlü mısralarıyla, şiirimizin zirvesine bağdaş kurup oturan, buradan seslenen, şiirimizin beş yıldızlı çınarı rahmetli Ahmet...

Sistem Ofset’ten Gelenler

Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Merkez Kütüphanesine bağış olarak gönderdiğim kitap ve dergilerin bana ulaşmasında...

Güzide GülPanır Taranoğlu’nun Sistem Ofset’ten Gelenler

Şairlerimizin, şairelerimizin yazdıklarından, yayınladıklarından okudukça, onların satır ve mısraları arasında gezdikçe duygularımız daha bir değişiyor,...