Düzenli olarak sosis, salam, jambon gibi işlenmişe et yiyenlerde astım atakları riskinin 2 misli arttığı bildirildi.
Araştırmayı gerçekleştiren Fransız uzmanlar, nitratlarda zengin olan bu ürünlerin havayollarında enflamasyona sebep olabileceğini ve astımın ağırlığını artırabileceğini iddia ediyorlar.
Bunlarda bulunan fazla tuz ve kötü yağların etkisini de unutmamak gerekir.
Toraks dergisinde yayınlanan araştırmada 971 erişkin 2003-2013 seneleri arasında en az 6 sene süreyle takip edildi; bunların yaklaşık yüzde 40’ ının astımı vardı.
Haftada en azından dört porsiyon işlenmiş et yiyenlerde nefes darlığı, hırıltılı solunum ve göğüste sıkışma hissi gibi astım semptomlarının kötüleşmesi riski en az yiyenlere göre yüzde 76 fazla bulundu.
Bir başka ifade ile astım belirtilerinin haftada bir kere işlenmiş et yiyenlerin yüzde 14’ ünde, haftada en az 4 kez yiyenlerin yüzde 20’ sinde ve 4 defadan sık yiyenlerin yüzde 22’ sinde kötüleştiği ortaya çıktı.
Bu riskin sigara, hareketsizlik ve yaş gibi faktörlerden bağımsız olduğu; riskin obezite ve fazla kilolu olma elimine edildikten sonra da azalmakla beraber devam ettiği görüldü.
Altı sene sonra astımı olanların yarısında semptomlarda bir değişme olmadığı tespit edildi.
Bu araştırmanın bir sebep-sonuç ilişkisini göstermediğini sadece bir birlikteliği ortaya koyduğunu, bir sandviçte bulunan bir sosis veya iki dilim salam bir porsiyon olarak kabul edildiğini hatırlatırım.
Gelelim neticeye
BİR: Bu araştırmayla işlenmiş gıdaların ne kadar zararlı olduğu bir kere daha gösterilmiş oluyor ki buna olsa olsa Amerika’ yı yeniden keşfetmek denir.
İKİ: Kusura bakmasınlar ama uzmanların günde en fazla 70 gram işlenmiş et yenmesini uygun bulmaları da yanlış; bunların değil 70 gramı, nanogramının bile yenmemesi gerekir.
Zehrin zerresine bile hayır, hayır, hayır!
ÜÇ: Bizde Kayseri’ de yapıldığı gibi geleneksel usullerle üretilen sucuk ve pastırmanın astıma bırakın zararı olmasını tam aksine astımlılar için faydası vardır.
İçinde sağlıklı et, doymuş yağlar, baharat, sarımsak, çaman bulunan bu fermente yiyecekler adam gibi beslenmenin temel direkleridir; tek kusurları “birazcık” pahalı olmalarıdır.
DÖRT: Özel “astım diyeti” diye bir şey de yoktur. Bütün mesele “adam gibi beslenmedir” !
Unutmayın, işlenmiş tahıl, şeker, trans yağlar yani hazır yiyecek ve içecekler sağlığımızın bir numaralı düşmanlarıdır.
BEŞ: Astıma iyi geldiği söylenen ama bilimsel delili bulunmayan bir sürü “abuk subuk reçeteye” de “uydur kaydır çaya” da “antin kontin küre” de kanmayın.
Bunlar astım tüccarlarının ayıplı mallarıdır.
Kaynaklar:
http://thorax.bmj.com/content/early/2016/11/25/thoraxjnl-2016-208375.short?g=w_thorax_ahead_tab
