Aile kalabalık da olsa, yaşantısına uygun şartlara dikkat ediyordu. Aile içerisindeki sevgi ve saygı gibi değerleri korumaya özen gösteriyordu. Özellikle çocukların yetişmesine özen gösteriyordu. Aileyi çeşitli yönlerden güçlendirmekle başarılı olacaklarına inanıyorlardı.
Güçlü birey, fiziki ve ahlaki yönlerden şahsiyetini bulacaktır. Şahsiyetiyle ilgili karakterler, genlerinin verdiği ölçüde değerli hale gelecektir. Çevre ile etkileşimi de bundan sonra daha başarılı olacaktır. Şahsiyetin gelişmesinde, iyi bir çevre onun için aranmaktadır.
Buraya kadar çıkan sonuç, şahsiyetin gelişmesi, iyi bir çevrede ne kadar mümkün ise, o derece başarılı olacağız. Yalnız bilinmelidir ki çevrenin değişmesine, o kadar kolay erişilemez. Günümüz şartlarında, çevreyi düşüncemize uygun hale getirmek, zordur.
Şehir ortamında ve kalabalık aile içerisindeki birey, aklını kullanma, fiziki yapısını güçlendirme disiplinine girebilir mi? Aile için bağımsız düşünceye gönül verecek, birine rastlayabilir miyiz?
Ailede bağımsız düşünemeyen, kişinin çevreyle ilgi kurması ise mümkün değildir.
Ailede bireyler, birbirleriyle uyum içerisindeyse, çevreyle de daha kolay ilişki kurmayı başaracaktır. Onun için, çocukların ailede korunması, şahsiyetinin gözetilmesi gerekmektedir.
Çocuklar okula gittikten sonra, arkadaş gurubuyla uyumlu hale gelecektir. Fakat aileye uymayan duruma, büyükler toleranslı olmalıdır. Çünkü karakter gelişimi böylece başlayacaktır. Şehrin karmaşasında ve geçim zorluğunda, çocuklar arkadaş guruplarına dahil olacaklardır. Çocuğunun böyle bir kabullenişini aile tasvip etmeyecektir. Bu durumda aile, çocuğunu okulun disiplinine katılmasını sağlayacaktır.
Okulun yatılı kurallarını kabullenen öğrenciden, aile memnun kalacaktır.
Kalabalık ailede bireyler genelde, kendilerine uyacak şartlara uyum içerisinde olurlar. Böylece şahsiyetlerini olgunlaştırma yoluna gireceklerdir. Fakat gelişim yine de kendilerine göre olacaktır.
Yetişkin bireyler, arkadaş seçmekte ve şehrin etkinliklerine katılmak gibi bağımsız düşüncelere sahiptirler. Düşünün ki kişi kitap okumadan, anılarını yazma yolunu seçebilirler.
Modern toplumun, aile yapısını değiştirmek kalabalık da olsa zor değildir. Tiyatro ve spora gitmeyi bırakır ve kitap okur. Kitap okuma disiplini şahsiyetini olumlu etkileyecektir. Çevreyi de başarılı kullanmışsa şahsiyeti gelişirken güçte kazanacaktır.
Çalışma alanlarında, köle ruhlu olmayan bireyler, ahlak yapılarını geliştirmiş olacaktır. Böylece ortama iyi uyum sağlamak bu demektir.
Hasan TANRIVERDİ
