Her insan güzellik duygusuyla yüklüdür. Yaşantısını belirleyen istekli olma, güzelliğe yönelme duygusallığının sonucudur. Bu duygusallık akıl hareketinden çok yönlü olarak ayrılır.
Duygusallık her bireyde kendine hastır.
İnsan karşılaştığı her etkene az veya çok ilgi duyar. İlginin boyutu kişilerde farklıdır. Esas olan, bu davranış biçiminin duygusallıktan geçmesidir.
İnsanlar hayvana, bitkiye, tüm büyük, küçük canlılara ve cansız cisimlere karşı ilgi duyar. Duyulan ilgi iç dünyalarında var olan güzelliğin etken olmasından kaynaklanır. Duygusallığın güzel bir yönü de yaşantının iyiliğe yönelmesini belirlemesidir.
Bazılarında güzellikle ilgili duygular yaşantıyı belirler ve hatta davranış biçimiyle özdeşleşir.
İsteklerimiz duygusallıktan ileri gelir. Konu ile ilgili çeşitli örnekler verebiliriz. Hayvanları sevmek, onların farklı özelliklerini ortaya çıkartmak gibi. Aynı şekilde bitkileri ve onların çiçeklerini, meyvelerini sevmek güzellikle ilgili olan duygusal anlayışımızdır. Duygusal yaklaşım, zevk olarak uygulamaya alınır. Uygulamadan zevk alınmazsa, bir işte günlerce uğraşmak mümkün olamazdı.
Hayatın içerisinde iç dünyamızın gösterdiği güzelliğe karşı istek duygusallığın sonucudur. Toprakla uğraşan, halı dokuyan ve ev gereçleri yapan kişiler olayın maddi boyutunu düşünmezler. İşini sevdiği için uğraşır. Elde ettiği ürüne gösterdiği sevgi, onun gerçek güzelliğinden değil, yapanın duygusallığından ileri gelir. O hâlde ortaya konan ürünlere karşı ilgimiz, duygusallığımızdan kaynaklanır, diyebiliriz.
Elde edilen ürüne her insanın göstereceği ilgi, güzellik duygusunun farklılığından ileri gelir. Yalnız insanda güzellik duygusu, öğrendiği bilgiye ve verdiği emeğe göre de çeşitlenir.
Ressam aylarca uğraşır, ortaya bir eser çıkarır. Bu eseri görmek incelemek, ona hürmet etmek aklımızdan bile geçmez. Sanat değeri olan resim tabloları için bilgimiz olsa duygusal yönümüz biraz daha ağır basarsa eseri görmek isteriz.
Burada çevresel şartlar, duygusallığa negatif etki etmektedir. Onun için, duygusallığa çevrenin etkisini de göz önüne almak gerekir.
İnsanlarda güzellik duygusu ile ilgili estetik bir anlayış vardır. Bu estetik anlayış, bireylerde farklılık gösterir. İlgilendiği konu ile ilgili bilgi öğrenirse estetikle ilgili anlayış artacaktır.
Dünya üzerinde var olan her cisme karşı, ilgili duyunun, artarak devam edeceğine inanılmaktadır.
İnsanlarda güzellik duygusu bir incelik ve bir estetik anlayışıdır.
Hasan TANRIVERDİ
