Bazen hayat, en güvendiğiniz limanda, yani aile içinde hiç beklemediğiniz fırtınalar koparabilir. Hele ki hayatını kurallara uygun yaşamış, siciline tek bir leke dahi sürdürmemiş bir devlet memuruysanız; kendinizi aniden adliye koridorlarında, hiç işlemediğiniz bir suçun savunmasını yaparken bulabilirsiniz. Son günlerde kamuoyunda sıkça rastladığımız “aile içi vasilik ve şikayet” krizlerinden biri, hukukun hem koruyucu hem de adil yüzünü bir kez daha hatırlattı bizlere.
Olayın özü aslında bir iddiadan ve bu iddianın asılsızlığından ibaret. Bir vasi (kız kardeş), devlet memuru olan kardeşinin “babasının eşyalarını kırdığı” iddiasıyla savcılığa başvuruyor. İlk bakışta ciddi bir itham gibi duran bu durum, hukukun süzgecinden geçtiğinde adeta bir sabun köpüğü gibi sönüveriyor. Neden mi?
Hukuk “Soyut İddiaya” Değil, Somut Gerçeğe Bakar
Her şeyden önce adalet sistemi, dedikodularla veya kişisel husumetlerle değil; delillerle işler. Ortada ne bir fiziki darp var, ne de olay anında tutulmuş resmi bir polis tutanağı. Yalnızca bir kız kardeşin iddiası mevcut. Üstelik olayın merkezindeki kısıtlı baba, savcılık makamına çağrılıp ifadesi alındığında açık ve net bir duruş sergiliyor: “Böyle bir durum yok, şikayetçi değilim, dava açmadım.”
Mülkün asıl sahibi olan babanın bu beyanı, vasi olan kız kardeşin iddiasını hukuken tamamen boşa düşürüyor. Ceza yargılamasında aslolan mağdurun rızası ve beyanıdır. Baba şikayetçi olmadığını, ortada bir zarar bulunmadığını söylediği an, iddia makamının elindeki tüm argümanlar çöker.
Kanunun Şefkatli Eli: Aile İçi Cezasızlık
Diyelim ki eşyalar gerçekten kırıldı. Türk Ceza Kanunu’nun 167. maddesi, tam da bu tür aile içi mülkiyet tartışmalarının aile birliğini daha fazla zedelememesi için muazzam bir güvence sunar. Kanun der ki: Mala zarar verme, hırsızlık gibi suçlar altsoy ile üstsoy arasında (yani çocuk ile anne-baba arasında) işlenirse, kişiye ceza verilmez.
Yani hukuk, “Aile içindeki mal kavgalarını cezaevleriyle değil, aile içi diyalogla çözün” der. Bu nedenle, iddia gerçek olsaydı bile kanunen bu memura ceza verilmesi imkansızdı.
Sicili Temiz Bir Memurun Geleceği
Şimdi gelelim can alıcı soruya: Sicili tertemiz olan, bugüne kadar devletine sadakatle hizmet etmiş bu memurun geleceği ne olacak?
Cevap çok net: Hiçbir şey olmayacak.
Savcılık, ortada ne somut bir delil, ne şikayetçi bir mağdur, ne de kanunen cezalandırılabilecek bir suç unsuru bulamadığı için muhtemelen kısa süre içinde “Takipsizlik” (Kovuşturmaya Yer Olmadığına Dair Karar) verecektir. Bu karar, dosyanın mahkeme yüzü bile görmeden kapanması demektir.
Adli sicile hiçbir şey işlemeyeceği gibi, memurun çalıştığı kurumu bağlayan hiçbir disiplin suçu da doğmayacaktır. Kurumların bu tür asılsız ihbarlar nedeniyle personeline ceza vermesi hukuken mümkün değildir.
Son Söz: Lekelenmeme Hakkı Kutsaldır
Bu olay bizlere bir kez daha gösteriyor ki, ceza hukuku kimsenin kişisel intikam veya husumet aracı olamaz. Devlet memurlarının ve tüm vatandaşların “lekelenmeme hakkı” vardır. Kimse asılsız iddialarla zan altında bırakılamaz, kariyerleri ve tertemiz sicilleri aile içi çekişmelere kurban edilemez.
Adalet, babanın vicdanlı beyanıyla tecelli etmiş; bir memurun haksız yere lekelenmesinin önüne geçilmiştir. Hukuk sistemimiz, bu tür mesnetsiz iddiaları ayıklayacak kadar güçlü ve dirayetlidir.
