Bir adanın hikâyesi, patlamalarla başlamıştı. Patlamalar adanın suya gömülmesine neden olmuştu. Olaydan kaçabilen ölümden kurtulmuştu.
Patlamaya kadar, hayatı iyisiyle kötüsüyle yaşamak, patlamadan sonra ise, ölümü tatmak. Ölüm tehlikesiyle ilgili, hiçbir belirti yoktu. İnsanlar şendi, adanın nimetlerinden yararlanıyor ve yaşantıları sürüyordu. Komşu ada halkının el uzatmasına, kendilerini bırakmışlardı. Yalnız adalardaki insanların güç gösterisi, yardımlaşmayı engelliyordu. Karşısındakine hak tanımayan, bir sürtüşme yaşanıyordu. Kavgayla geçen günler patlamaya kadar devam edecekti.
Bu durum, ada sakinlerini, güvenli yerlere kaçmaya zorluyordu. Çünkü güçlü olan hileyle karşısındakini alt ediyordu. Ayrıca onlar da bıkmış ve adayı bırakıp gitmişlerdi. Bu duruma son verilmezse, yaşantılarını devam ettirmek olağan dışıydı. Başları dertten kurtulmayanlar, çareyi kaçmakta buluyorlardı.
Hırs insanların, sağ salim kalmalarını kısıtlıyordu. Bunlara karşı, hukuksuzluğa direnemeyenler adayı terk etmişlerdi. Güvence altında olduklarını zannedenler bile, adada kalmıyorlardı.
Güzelim ada abluka altındaydı. Yalnız birlikte yaşamak için güveni sağlayarak, bazı haklarından vazgeçerek, güven içerisinde kalabilirlerdi.
Doğal korunma, silahlanmaktan geçerdi. Onu uygulamaya koyarsan, rahatsızlık duyarsın. Yalnız silaha dayanmayan anlaşmalar da boşunadır.
Adanın gizemini kim ortaya çıkaracaktı. Böyle bir adada hakimiyet sağlanmış ve bölünmemişlerdi. Adanın sorumluluğunu düşünen yönetim başarılı olmuştur. Bu durum, kişinin ve devletin yararıdır. Böylece halkın bireysel hakları gözetilmiş olacaktı.
Yöneticiler ayrımcılık yapamaz. Halkını bir bütün görmelidir. Böylece akıl, birliği sağlar. Halkın yararını düşünmemek budalalıktır. Çünkü halk ile yönetiminin menfaatleri birdir.
Patlamaya kadar, suyunu birlikte içen, ekmeğini paylaşan halk mutludur. Yöneticiler esip gürlemeye başlayınca toplum rahatsız olur. Patlamadan önceki olaylara bakarak kaçanlar çoğunluktadır.
Toplumda nizam ve intizamı kanun düzenler. Sen kanunu tanımazsan, böyle bir basiretsizlik, halka kötü yansıyacağı için kaçmalar artacaktır. Kanun tanımayan yönetici, ekonomiyi kontrol edemez. Çünkü ona kimse inanmaz.
Bu olaylar yaşanan bozgunculuktur. Bu durumda insanlar arasında güven duygusu aşınır. İnsanlar kaçma yoluna girer.
Patlamadan sonra adada zaten kimse kalmamıştı.
Hasan TANRIVERDİ
